〜ことか
Biết bao, biết chừng nào (cảm thán)
Cách kết hợpTừ để hỏi (どんなに・何度・どれだけ…) + thể thường + ことか
〜ことか là câu cảm thán nhấn mạnh mức độ "biết bao, biết chừng nào": どんなにうれしかったことか (đã vui mừng biết bao). Tuy kết thúc bằng か nhưng đây không phải câu hỏi — người nói chỉ thốt lên rằng mức độ lớn đến mức không đong đếm được.
Điểm bắt buộc phải nhớ: trước mệnh đề luôn có một TỪ ĐỂ HỎI như どんなに (biết bao), 何度・何回 (bao nhiêu lần), どれだけ (chừng nào). Thiếu từ để hỏi thì câu không thành: phải nói どんなに心配したことか chứ không nói 心配したことか.
Cách nối: từ để hỏi + thể thường + ことか; dạng lịch sự hơn là ことでしょう/ことだろう. Mẫu này dùng được cả khi nói lẫn khi viết, và thường kể lại cảm xúc đã tích tụ lâu ngày — vì thế vế trước hay ở thì quá khứ.
Ví dụ
合格の知らせを聞いて、どんなにうれしかったことか。
Nghe tin thi đỗ, tôi đã vui mừng biết bao.
同じ間違いを何度注意したことか。
Cùng một lỗi mà tôi đã phải nhắc nhở biết bao nhiêu lần rồi.
母にどれだけ助けられたことか。
Tôi đã được mẹ giúp đỡ nhiều biết chừng nào.